Een kabbelend watertje wekte ons die maandagochtend 16 maart om kwart over vijf. Ik had toch een paar uurtjes geslapen. Mijn tas had ik daags ervoor al ingepakt en sprong nog even onder de douche. Voordat we iets na zessen vertrokken, wekte ik Kolja en Katinka en knuffelde beide. ‘Tot vanmiddag lieverds, ik hou zó veel van jullie, het allermeeste dat er bestaat.’

We moesten ons melden bij de ingang van de Spoedeisende hulp. Daar konden we doorlopen en ons melden op de afdeling Chirurgie. Op een tweepersoonskamer kreeg ik een bed bij het raam. Hier zal ik over een paar dagen wel weer terugkomen, dacht ik. In het andere bed lag nog iemand te slapen. Ik kreeg een polsbandje om en een operatiejasje en broekje aangereikt. Zo’n ‘charmant’ broekje kende ik nog wel van mijn kraamtijden. De vrouw in het andere bed werd wakker en toevallig kende ik haar van vroeger. Ze had net als ik borstkanker, de amputatie van beide borsten achter de rug en wilde het hierbij laten. ‘Als het goed is kan ik strakjes naar huis’, zei ze. Ik dacht als eerste aan de beurt te zijn die morgen, maar het liep uit. Dus het was fijn nog even met haar en Frans de tijd te overbruggen.

Iets na negen uur werd ik opgehaald en naar de ruimte voor de operatiekamer gereden. Gek om je te laten rijden, terwijl ik op dat moment makkelijk de Venloop had kunnen wandelen. Oké vijfentwintig kilometer, geen veertig. Ergens onderweg moesten Frans en ik afscheid van elkaar nemen. We omhelsden en kusten elkaar. Een verpleegkundige liet weten, dat Frans zo snel mogelijk na de operatie gebeld zou worden. Ik wist zeker dat deze dag voor hem veel moeilijker zou worden dan voor mij.
Ik zou er maar weinig van meekrijgen. Ik lachte hem nog geruststellend toe en hij mij ook.

Alles was nieuw voor me. Als kind heb ik drie keer in het ziekenhuis gelegen voor onschuldige ingrepen als buisjes en amandelen knippen. In die tijd, begin jaren zeventig, werd je daar nog twee of drie dagen voor opgenomen. In de wachtruimte werd ik nog even geparkeerd. Verschillende personen stelden zich voor en stelden me op mijn gemak. Ik zou zo de operatiekamer ingereden worden.

Eindelijk zag ik een bekende, de heer Aarts, dat was fijn en even later zag ik een nieuw gezicht dat ik, zelfs met mutsje op, herkende van mijn gegoogle. ‘Piatkowski, ik ben de plastisch chirurg’. Ook hij schudde me net als de heer Aarts de hand en stelde me op mijn gemak. Ik zei tegen hem dat ik het fijn vond nog even voor de operatie kennis te maken. ‘Maakt u zich maar geen zorgen, we gaan goed voor u zorgen’.

In de operatiekamer was het een drukte van jewelste, zoveel mensen.
De heer Aarts had de leiding, nam een vragenlijst door en ondertussen werd ik door de anesthesist aan het infuus gelegd. Via het infuus kreeg ik de narcose toegediend. Ik probeerde zo lang mogelijk mijn ogen open te houden want ook al was ik in goede handen, ik vond het heel spannend. Met een tijdsduur van vijf à zes uur onder zeil, konden ze me voor de zekerheid beter iets meer toedienen.

Zoals eerder geschreven had ik een samenvatting van de operatie online bekeken. Toen ik dit een paar weken voor de operatie deed, was ik gefascineerd. Toen ik dezelfde fragmenten een paar weken na de operatie voor de tweede keer bekeek, was ik ontroerd. Ook al was ik niet de vrouw die daar lag, zo had ik er ook bij gelegen. Het enige verschil met de vrouw in het filmpje en mij was, dat zij grotere borsten had dan ik. Dat scheelde wel twee cupmaten, maar de techniek DIEP, Deep Inferior Epigastric Perforator, die werd toegepast, was dezelfde en die is ongelofelijk knap en bijzonder.

Na de amputatie van mijn linkerborst is uit de buikwand huid en vet genomen om hier vervolgens een nieuwe borst van te maken. Maar omdat het levend weefsel is moet het gevoed worden, anders zou het afsterven.  De bloedvaten die eerst het buikvet voeden worden losgemaakt en vervolgens door middel van microchirurgie gekoppeld aan de bloedvaatjes in de borstkast. Ik kan er nog steeds niet met mijn verstand bij, dat mensen dit hebben kunnen bedenken en dit met mensenhanden kunnen bewerkstelligen.

Om een uur of vier kreeg Frans het telefoontje dat de operatie voorspoedig was verlopen. En terwijl hij met de kinderen in de auto onderweg was richting ziekenhuis, werd ik langzaam wakker.

Sinds het eerste onderzoek in de bus heb ik vaak aan mijn zus Inge gedacht. Zeventien jaar geleden had ook zij borstkanker. Ze was negenendertig en haar dochtertjes waren toen pas twee en een jaar oud. Ze had gekozen voor een borstreconstructie met eigen weefsel. Een operatie die toen pas een jaar na de amputatie werd gedaan. Ze had veel complicaties zoals ontstekingen, nabloedingen, een lelijk litteken op haar buik. In de nieuwe veel te grote borst zat een deuk. Dat het geen succes was, is mij altijd bijgebleven.

Door de jaren heen was het wel eens door mijn hoofd gegaan, wat ik zou doen als ik net als haar borstkanker zou krijgen en een borst zou moeten missen? Ik zou een prothese nemen, en, ík zou niet in gezond vlees gaan snijden als dat niet nodig is, dacht ik dan.  Nou… dat is terugkijkend makkelijk praten geweest. Je zal er maar voor staan.

Ik had een kleine week de tijd om me te verdiepen in de twee totaal verschillende reconstructies. Het is niet zo, dat ik een bepaalde druk voelde om de week daarna met een keuze te komen, maar omdat de keuze bepalend was voor het verloop van het traject wilde ik voor mezelf ook duidelijkheid. Weten waar ik aan toe was.

Op de site van Borstkankervereniging Nederland ben ik op zoek gegaan naar vragen die ik nog had en heb ik antwoorden gekregen. De voor- en nadelen op een rijtje gezet. Ik heb filmpjes bekeken op Youtube van lotgenoten. De site van dieplap, dé site om alles te weten te komen over een borstreconstructie met eigen weefsel gelezen en herlezen. Zelfs een samenvatting van de operatie met bewondering en verwondering bekeken. Contact gezocht met een kennis, die mij eerlijk vertelde hoe een ‘DIEP’ haar was vergaan. Een positief verhaal.

Mijn koorgenootje, Karen, intensivist in het ziekenhuis en bekend met de operatie om raad gevraagd. Dat was fijn. Dat een borstreconstructie met eigen weefsel in Venlo goed stond aangeschreven en dat er sinds de operatie van mijn zus toch veel veranderd moest zijn, heeft mij aan het einde van die week meer de kant op gebracht om te kiezen voor een reconstructie met eigen weefsel. Maar we gingen eerst maar eens maandag naar de afspraak met de plastisch chirurg.

De assistente bracht ons naar de spreekkamer, waar we nog even moesten wachten. Op het bureau lagen verschillende prothesen. Zo een als we in de actualiteiten wel eens hadden gezien en waar al meteen het woord ‘lekkage’ in je opkwam. En er lag nog iets anders op tafel, dat ook leek op een prothese, maar dat nog leeg was. Er zat een kleine harde ring in met daartussen strak gespannen plastic. ‘Volgens mij is dit zo’n tijdelijke prothese waar de arts het ook over had’ zei ik tegen Frans. Daaruit concludeerde ik dat als ik zou kiezen voor een prothese, ik ook eerst zo’n ding zou moeten plaatsen. ‘Pfff… wat is dit hard hè…’ , zei ik.

De arts kwam binnen en stelde zich voor. De heer Donders, plastisch chirurg in opleiding. Hij zou de intake doen, maar niet de operatie. Waarschijnlijk zou hij er wel bij zijn. Ook de assistente schoof aan. ’Wie gaat de operatie doen?’ vroeg de arts. In de papieren die we bij ons hadden stond de heer Sawor. Ik vroeg wat de lege prothese was en de assistente vertelde dat dit een tijdelijke prothese ook wel tissue expander genoemd. Frans en ik maakten oogcontact als een soort bondgenootschap. ‘Deze wordt geplaatst na de amputatie als er te weinig huid over is om meteen een prothese te plaatsen. Tussen het harde ringetje zit een vulnippel die we met een magneetje precies kunnen opsporen. Vervolgens prikken we met een dunne naald vloeistof in de expander, totdat de gewenste grootte van de borst is bereikt. Hier moet je verschillende keren voor terugkomen.’ Een reconstructie met eigen weefsel won weer terrein.

De arts pakte een blaadje erbij en begon te schrijven. Links zette hij ‘prothese’ en rechts ‘eigen weefsel’. Bij prothese zette hij ‘niet in combinatie met bestraling’. Bij eigen weefsel, ‘kan in combinatie met bestraling’. Het voordeel van een prothese is dat je snel klaar bent. Nadeel is dat het anders voelt en dat het kouder is. Bij een prothese kunnen verklevingen ontstaan. Bij eigen weefsel is het voordeel dat je dus geen prothese hebt en dat het natuurlijk voelt. Nadeel is dat het een lange operatie is en dat je een groot litteken krijgt op je buik. Om in aanmerking te komen voor een ‘DIEP’ moet je gezond zijn, niet roken en, niet onbelangrijk, voldoende buikvet hebben. In mijn geval was het genoeg voor één borst, maar het hield niet over, dus dat ‘zwembandje’ waar de kinderen het altijd over hadden, viel dus wel mee. Dat kon ik ze thuis nog wel even onder de neus wrijven.

Eindigend met de verschillende opties opgeschreven op het blad, liepen we het ziekenhuis uit en was ik er wel uit. Niet meer te lang over nadenken want dan ga ik toch weer twijfelen, dacht ik. Ik keek Frans aan en zei: ’Ik ga voor een DIEP.’